HOOFDSTUK 2 NSO BELEIDSPLAN 2009 – 2012
Vastgesteld door de NSO-Ledenraad op 21 april 2009
Inleiding
De NSO-Ledenraad heeft dit beleidsplan 2009-2012 vastgesteld in haar vergadering van 21 april 2009. In dit plan worden op hoofdlijnen keuzes gemaakt voor een periode van drie jaar. Op basis van dit meerjaren beleidsplan worden jaarlijks speerpunten vastgesteld voor het komend jaar. Voor 2010 zijn deze speerpunten:
- blijven inzetten op rendementsverbetering en het verbeteren van de financieringspositie van ondernemingen in de branche;
- betalingsverkeer: het beperken van de kosten en nieuwe oplossingen voor kleine bedragen betalingen (low value payments);
- veiligheid in en rondom de winkel, voor ondernemer en medewerker.
1. De tabaksdetailhandel
De NSO beziet onze branche als één geheel van 1700 winkels. Enerzijds de gespecialiseerde tabakswinkels anderzijds de tabaks/gemakswinkels. Ondernemers in deze twee winkeltype zijn doelgroep van de NSO.
Tabaksspeciaalzaken halen hun omzet voor meer dan 80% uit rookwaren. Middels een verdieping van hun assortiment en verder optimaliseren van hun dienstverlening kunnen zij zich blijven onderscheiden richting de consument. De NSO ziet de komende jaren blijvend bestaansrecht voor een aantal gespecialiseerde tabakswinkels. Veel tabakswinkels zijn de afgelopen jaren getransformeerd tot gemakswinkels. De NSO vindt dit een begrijpelijke ontwikkeling. Verwacht wordt dat dit type winkel, met zijn brede assortiment, in toenemende mate in de behoefte van de consument zal voorzien. Tabak blijft voor deze ondernemers een belangrijke assortimentsgroep. Wij spreken dan ook van tabaks/gemakswinkels. Dit winkeltype voldoet aan de definitie van tabakswinkel zoals deze in de Tabakswet is omschreven.
Voor alle winkels in de tabaksdetailhandel geldt volgens de NSO de komende jaren:
- Winkelautomatisering en een (a)dsl internetaansluiting in de winkel, voor
- elektronisch betalen en berichtenverkeer, is een must
- de noodzaak van meer commerciële samenwerking
- de ondernemer moet meer ondernemen.
De komende jaren zal de NSO actief zijn op het gebied van branchepromotie. Dit in 2008 gestarte project zal de komende jaren verder worden uitgebouwd. Doel is bij stakeholders rondom onze branche een actueel en volledig beeld van de tabaksdetailhandel te schetsen.
2. De NSO
De NSO is en blijft een organisatie voor ondernemers in de tabaksdetailhandel. Centraal staat de ondernemer en zijn/haar onderneming.
Lidmaatschap van de NSO staat alleen open voor ondernemingen uit de tabaksdetailhandel die voldoen aan het criterium zoals opgenomen in de Tabakswet.
De NSO vertegenwoordigt de ondernemers in de tabaksdetailhandel. Anno 2009 zijn dat zo'n 1400 ondernemers met circa 1700 winkels.
Missie van de NSO: het bevorderen van een optimaal ondernemersklimaat door middel van belangenbehartiging en dienstverlening. Resulterend in het helpen van de ondernemer bij het uitoefenen van veel van zijn/haar ondernemerstaken.
De NSO is dus niet de belangenbehartiger van de producten (tabak of kansspelen) maar van de ondernemers die deze producten binnen een tabakswinkel verkopen. Wel probeert de NSO de verkoop van deze - en andere – producten in de tabaksdetailhandel, zo veel mogelijk te bevorderen. Met rekenschap van de aard en beperkingen die deze producten met zich mee brengen.
Naast collectieve belangenbehartiging blijft de NSO ook actief op het terrein van individuele dienstverlening aan ondernemers in de tabaksdetailhandel. Daarbij zal actief ingespeeld worden op (nieuwe) vragen en wensen van ondernemers.
Specifieke ondersteuning van en dienstverlening aan tabaksspeciaalzaken zal zichtbaar worden geclusterd binnen de NSO-organisatie. Geïnventariseerd zal worden of de NSO nieuwe, aanvullende specifieke dienstverlening kan en/of moet ontwikkelen voor ondernemers met een tabakspeciaalzaak.
De traditionele indeling van winkeltypes op basis van assortiment vervaagt meer en meer. De NSO staat open voor brancheverrijking en realiseert zich dat dat ook kan leiden tot nieuwe (samenwerkings-)vormen van belangenbehartiging voor ondernemers in de (tabaks)detailhandel.
Om de belangen van ondernemers goed te behartigen gaat de NSO uit van een driedeling in collectieve belangen. Belangenbehartiging vindt plaats op brancheniveau, sectorniveau en koepelniveau. Op al deze borden wil de NSO een actieve rol spelen voor zover dit de belangen van de leden ten goede kan komen.
De NSO stelt zich dan ook actief op in koepelorganisatie MKB-Nederland en sectororganisaties als Platform Detailhandel Nederland en de Nationale Winkelraad. Op dit niveau worden ondernemersbelangen behartigd die detailhandelsbreed zijn en niet specifiek voor de tabaksdetailhandel. In dit kader maakt de NSO zich onder meer hard voor vereenvoudiging van de inning van auteursrechten, bestrijding van acquisitiefraude, bevorderen van winkelautomatisering en een eenvoudiger en goedkoper betalingsverkeer.
Indien in het belang van de leden zal de NSO strategische allianties aangaan met collega-brancheorganisaties of andere organisaties om de branchespecifieke belangen te behartigen. Gezamenlijk kan veelal beter een gemeenschappelijke doelstelling worden gerealiseerd. Hierbij kan gedacht worden aan het Platform Verkooppunten Tabak of gelegenheidscoalities.
3. Samenwerking in de tabaksdetailhandel
Sinds jaar en dag wordt er samengewerkt tussen de NSO en de commerciële organisaties (CO's) in onze branche. De NSO doet de collectieve belangenbehartiging en de individuele dienstverlening; de CO's de commerciële belangenbehartiging.
Meer en meer activiteiten bevinden zich in een elkaar overlappend gebied. Met andere woorden, er zijn activiteiten c.q. diensten die zowel door de NSO als door de CO's aan de ondernemer worden aangeboden. Bijvoorbeeld op het terrein van: winkelveiligheid, verzekeringen, bedrijfseconomisch advies, administratie.
De NSO wil de commerciële samenwerking tussen ondernemers in de tabaksdetailhandel verder versterken. De NSO blijft ondernemers in de branche stimuleren zich aan te sluiten bij een commercieel samenwerkingsverband. De NSO is blij dat er zo'n tien CO's actief zijn in de branche, waardoor er een keuzemogelijkheid is voor de ondernemers.
De NSO verwacht dat de taakafbakening tussen brancheorganisatie en commerciële organisaties de komende jaren ter discussie zal komen te staan. De NSO juicht het toe dat CO's meer en meer actief worden op het terrein van dienstverlening aan ondernemers. Dit vraagt wel om nader overleg. Om activiteiten op elkaar af te stemmen en elkaars activiteiten te versterken.
Denkbaar is dat de NSO de komende jaren op een aantal adviesterreinen minder actief zal worden, indien dit door CO's goed wordt opgepakt. Bijvoorbeeld op het terrein van administratie en of bedrijfseconomisch advies.
Ook is het de verwachting dat de CO's meer invloed zullen krijgen op de agenda-setting van de NSO. Het belang van de CO's bij collectieve belangenbehartiging wordt (nog) groter. Bij het realiseren van rendementsdoelstellingen voor hun leden zijn de CO's in belangrijke mate afhankelijk van de randvoorwaarden die worden geschapen op collectief niveau.
Belangrijke peiler onder collectieve en commerciële belangenbehartiging is een goed inzicht in actuele ontwikkelingen in de branche. De NSO streeft er naar, samen met de CO's te komen tot actuele en volledige cijfers over ontwikkelingen in de branche. Zoals bijvoorbeeld: aantallen ondernemingen en winkels, omzetcijfers, marktaandelen en automatiseringsgraad.
De NSO blijft bevorderen dat alle ondernemers in de tabaksdetailhandel zich aansluiten bij een commercieel samenwerkingverband. Leden die hier niet voor (kunnen) kiezen moeten zich realiseren dat er mogelijke beperkingen in hun bedrijfsvoering (commerciële belangen) kunnen optreden die door de NSO niet ingevuld kunnen worden.
Leden die staan voor een bedrijfsbeëindiging zullen door de NSO met raad en daad terzijde worden gestaan.
4. Collectieve belangenbehartiging
4.1. tabaksbeleid
De NSO is een ondernemersorganisatie waarbij de winkelier en zijn winkel centraal staan. Desalniettemin houdt de NSO zich ook intensief bezig met de wet- en regelgeving m.b.t. het product tabak. Dat zal de komende jaren naar verwachting niet minder worden. De NSO erkent de gezondheidsrisico's verbonden aan tabak en hecht belang aan een verantwoorde verkoop van dit product.
De verkoop van tabak vindt plaats op een markt die verre van volledig geliberaliseerd is. De Tabakswet en de Accijnswet kennen tal van belemmeringen. De ratio van deze beperkingen worden ingegeven door gezondheidsargumenten. De NSO kan zich hierin vinden indien deze wetgeving de volksgezondheid daadwerkelijk en bewezen positief beïnvloedt.
Voor de huidige kabinetsperiode (in principe t/m 2010) verwacht de NSO geen nieuwe wetgeving die de positie van de winkeliers verder zal verslechteren. Wel is een stijging van de accijns te verwachten.
Mede gelet op maatregelen en ontwikkelingen op Europees en mondiaal (World Health Organisation) niveau is na 2010 verdergaand beleid te verwachten.
Doel van de NSO is (nieuwe) wet- en regelgeving zodanig te beïnvloeden dat het voor de ondernemer in de tabaksdetailhandel mogelijk blijft een goede boterham te blijven verdienen.
Op het gebied van tabakswetgeving zijn de speerpunten de komende jaren:
- geen beperkingen van assortimenten en aantal verkooppunten;
- strafbaarstelling van de te jeugdige koper;
- handhaving van de leeftijdsgrens op 16 jaar;
- meer harmonisatie van accijnstarieven;
- minimale verpakkingseis voor shag en beperking van aantallen versies per merk tabaksproducten.
De NSO stelt zich constructief op richting de ministeries van Financiën, VWS en Economische Zaken en richting de Voedsel en Waren Autoriteit (VWA). Zo mogelijk wordt overleg gevoerd om bovenstaande doelstelling te realiseren.
Doelstelling voor de komende jaren is ook een bijdrage te leveren aan het terugdringen van de illegale invoer en verkoop van tabaksproducten in Nederland.
De NSO heeft grote problemen met de wijze waarop thans de marge in de keten verdeeld wordt. De Accijnswet biedt de fabrikanten van tabaksproducten een enorme macht als het gaat om de verdeling van de fabrieksprijs en het hanteren van accijns (en BTW) kredieten. De Accijnswet kan alleen rechtvaardig werken als de tabaksindustrie zich meer rekenschap geeft van kostenontwikkeling en de financieringslast van de handel. Dit bete-kent een adequate beloning voor alle schakels in de keten.
Voor zover de industrie hieraan geen gevolg geeft zal de NSO zich richten op mogelijke alternatieven in de wetgeving (normale BTW verrekening, beperking aantallen merken/ versies per merk, toeslagzegels, etc.).
Voor een betere verdeling van de fabrieksprijs tussen de schakels in de keten is het noodzakelijk dat de detailhandel zich meer richt op het verkrijgen van inkoopmacht.
De NSO ondersteunt en faciliteert het initiatief om te komen tot een inkooporganisatie voor de tabaksdetailhandel voor zover dit wettelijk mogelijk is.
Voor de komende jaren stelt de NSO zich ten doel het eerder genomen initiatief tot een kwaliteitsregeling voor de tabaksdetailhandel daadwerkelijk te realiseren. Een regeling die moet leiden tot blijvende verantwoorde verkoop van tabak en kansspelen en het bevorderen van het niveau van ondernemerschap in onze branche.
4.2. kansspelbeleid
Kansspelen zijn en blijven een belangrijk onderdeel van het assortiment van de tabaks- en gemakswinkel. De NSO blijft actief in overleg met de Staatsloterij en De Lotto met als doel optimale contante omzetten in onze branche. Daarbij zal de NSO zich inzetten om bij beide organisaties voldoende kennis aanwezig te laten zijn over de mogelijkheden die onze branche biedt voor de verkoop van hun producten.
Net zo goed als de NSO een actieve rol speelt bij de introductie van de nieuwe generatie kansspelterminals.
Te verwachten is dat de komende jaren de druk vanuit Europa zal toenemen om nieuwe kansspelaanbieders op de Nederlandse markt toe te laten. De NSO stimuleert dat onze branche, qua ICT-infrastructuur, klaar is om eventuele nieuwe aanbieders van dienst te kunnen zijn.
4.3. Sociale Zekerheid en Arbeidsvoorwaarden
De afgelopen jaren zijn er veel (wets)wijzigingen geweest op het gebied van sociale zekerheid en arbeidszaken. De NSO streeft er naar, binnen het verband van MKB-Nederland, dat er de komende jaren geen (fundamentele) wijzigingen op dit terrein worden doorgevoerd. Voorlichting aan de leden over arbeidsvoorwaarden, sociale zekerheid en de rechtspositie van de ondernemer blijft de komende jaren een belangrijk speerpunt in de NSO-dienstverlening. Doelstelling is dat meer werkgevers in de branche gebruik gaan maken van het verzuimportaal Remedium.
De NSO hecht aan een goede CAO voor de tabaksdetailhandel, met marktconforme lonen. Een CAO is een onmisbaar instrument voor een professionele detailhandelsbranche.
Het belang van voldoende en goed gekwalificeerd personeel wordt steeds groter. De NSO is voornemens hiertoe een samenwerking met het KennisCentrum Handel aan te gaan. Met als doel onze branche beter in beeld te brengen bij scholieren en scholingsmogelijkheden te ontwikkelen voor huidige medewerkers in de branche.
Doelstelling is dat op alle ROC's informatie over de tabaksdetailhandel voorhanden is studenten worden geïnformeerd over de mogelijkheden in deze branche aan de slag te gaan.
4.4. winkelveiligheid
Het bevorderen van de veiligheid van de ondernemer en zijn medewerkers in de tabaksdetailhandel blijft een belangrijk speerpunt van de NSO. De NSO is al jaren actief op dit terrein en ziet zich – helaas – genoodzaakt dit onverminderd voort te zetten. Vanaf 2009 zal de NSO zich actief inzetten om ondernemers te stimuleren gebruik te maken van de subsidieregeling van het Ministerie van Economische Zaken voor veiligheid in kleine bedrijven.
Ook de specifieke slachtofferhulp voor de tabaksdetailhandel en het NSO Meldpunt Interne Criminaliteit zal de komende jaren worden voortgezet.
In het kader van de winkelveiligheid bevorderd de NSO ook dat er meer gepind wordt in de tabaksdetailhandel en minder contact afgerekend. Daarbij streeft de NSO ook naar een vermindering van de pinkosten voor de ondernemer.
5. Individuele dienstverlening
De NSO verzorgt op een aantal terrein individuele dienstverlening aan haar leden. Op het gebied van bedrijfeconomisch advies, administratie, juridisch advies, personeelszaken, verzekeringen en winkelveiligheid. In hoofdstuk 3 is al opgemerkt dat de komende jaren de taakverdeling tussen brancheorganisatie en commerciële organisatie op dit punt be- of herzien moet worden. De NSO is hiertoe bereid onder de voorwaarde dat de dienstverlening aan de ondernemer op peil blijft. Ongeacht of die door/via branche- of commerciële organisatie wordt aangeboden.